Bảo dưỡng máy in 3D đúng cách là yếu tố quan trọng giúp thiết bị hoạt động ổn định, hạn chế hao mòn và giảm thiểu rủi ro lỗi trong quá trình in 3D. Việc thực hiện bảo trì định kỳ không chỉ cải thiện hiệu suất mà còn kéo dài tuổi thọ của máy.
Tại sao cần bảo dưỡng máy in 3D?
Máy in 3D dòng Bambu Lab P1 Series được thiết kế với độ chính xác cao, tuy nhiên sau thời gian sử dụng, các bộ phận cơ khí vẫn có thể bị:
- Hao mòn do ma sát
- Tích tụ bụi bẩn và cặn bôi trơn
- Giảm hiệu suất vận hành
vì vậy, bảo trì dưỡng máy in 3D định kỳ sẽ giúp:
- Duy trì chất lượng bản in ổn định
- Giảm nguy cơ lỗi in hoặc hỏng hóc
- Tối ưu hiệu suất hoạt động của máy
Thanh carbon trục X (X-axis Carbon Rods)
Khi bảo dưỡng máy in 3d, cần nhớ các thanh carbon sử dụng trên trục X (X-axis Carbon Rods) không cần bôi trơn, vẫn được khuyến nghị bảo dưỡng định kỳ do bụi và các cặn bẩn tích tụ khác.
Khi nào cần thực hiện
Các thanh carbon trục X (x-axis carbon rods) nên được kiểm tra mỗi tháng một lần để phát hiện bụi và các hạt tích tụ.
Cách thực hiện
Thấm một lượng IPA (isopropyl alcohol) vừa đủ vào khăn microfiber sạch hoặc khăn giấy, hoặc có thể xịt trực tiếp lên các thanh carbon. Sau đó, nhẹ nhàng lau dọc theo toàn bộ chiều dài của từng thanh, loại bỏ bụi và cặn bẩn. Nên lặp lại thao tác này 2–3 lần cho đến khi khăn lau không còn bám bụi. Đảm bảo di chuyển cụm đầu in để có thể vệ sinh toàn bộ chiều dài của cả hai thanh carbon.
Cũng được khuyến nghị di chuyển cụm đầu in (print head) dọc theo trục X vài lần, trong khi các thanh carbon đã được thấm IPA (isopropyl alcohol), để giúp làm sạch bên trong các bạc trượt.
Sau khi hoàn tất việc vệ sinh, hãy di chuyển trục X tiến và lùi theo trục Y vài lần, sau đó đẩy nó về phía sau của máy in.
Video hướng dẫn:
Trục vít me Z (Z-axis Lead Screws)
Điều quan trọng khi bảo dưỡng máy in 3d, ba trục vít me Z (Z-axis lead screws) cần được bôi mỡ định kỳ. Chúng được sử dụng để di chuyển bàn in gia nhiệt (heatbed) theo trục Z, và việc bôi mỡ đúng cách sẽ đảm bảo hoạt động trơn tru.
Khi nào cần thực hiện
Các trục vít me Z (z-axis lead screws) nên được kiểm tra và bôi mỡ mỗi ba tháng một lần trong lúc bảo dưỡng máy in 3d.
Cách thực hiện
Trước khi bôi mỡ cho các trục vít me Z (z-axis lead screws), bước đầu tiên là làm sạch bụi và các hạt nhựa bám trên chúng.
Bước tiếp theo là sử dụng mỡ bôi trơn (lubricating grease) và phủ một lớp mỏng lên các trục vít me. Khi bàn in đang ở vị trí home, hãy bôi một lớp mỏng mỡ bôi trơn, sau đó di chuyển bàn in xuống vị trí thấp hơn.
Tiếp tục bôi thêm một lớp mỏng mỡ bôi trơn lên các trục vít me Z (z-axis lead screws) và đưa máy in về vị trí home một lần nữa.
Bạn có thể lặp lại quá trình di chuyển vài lần để đảm bảo mỡ được phân bố đều trên toàn bộ trục vít me Z. Khi hoàn tất, hãy làm sạch phần mỡ thừa tích tụ gần các đai ốc vít me (lead screw nuts).
Thanh trượt tuyến tính và bạc đạn trục Y và Z (Y-axis and Z-axis Linear Rods and Bearings)
Để đảm bảo chuyển động mượt mà, máy in dòng P1 sử dụng bạc đạn LMU8 (LMU8 bearings) và thanh trượt tuyến tính kim loại 8mm (8mm metal linear rods). Các bạc đạn đã được bôi mỡ sẵn từ nhà máy nhằm chống gỉ sét và kéo dài tuổi thọ sử dụng. Việc bảo dưỡng định kỳ và bảo dưỡng chống gỉ được khuyến nghị để duy trì hoạt động ổn định lâu dài.
Khi nào cần thực hiện
Các thanh trượt tuyến tính trục Y và Z (Y-axis and Z-axis linear rods) nên được kiểm tra mỗi tháng một lần để phát hiện bụi và các hạt tích tụ. Nếu sử dụng các loại sợi nhựa in 3D (filament) dễ bay hơi như ABS\ASA, nên bảo dưỡng thanh trượt sau mỗi 5 cuộn nhựa.
Các thanh trượt trục Y và Z cũng cần được xử lý chống gỉ mỗi ba tháng một lần trong lúc bảo dưỡng máy in 3d.
Cách thực hiện
Các thanh trượt tuyến tính trục Y và Z (Y-axis and Z-axis linear rods) có thể được bảo dưỡng bằng isopropyl alcohol (IPA) và khăn không bụi. Xịt một ít isopropyl alcohol lên khăn, sau đó nhẹ nhàng lau các thanh trượt để loại bỏ mọi cặn bẩn và mảnh vụn.
Lưu ý rằng nếu bạn bảo dưỡng các thanh trượt bằng IPA (isopropyl alcohol), bạn cần phủ thêm một lớp mỏng dầu/mỡ bôi trơn đồng đều lên các thanh trượt để chống gỉ. Bên cạnh đó, đảm bảo IPA không tiếp xúc với bạc đạn của trục X và Y.
Nếu bạc đạn phát ra tiếng bi bất thường do thiếu bôi trơn bên trong, bạn cũng có thể thử bôi một ít mỡ vào bạc đạn và di chuyển bạc đạn qua lại nhiều lần để mỡ thấm đều vào bên trong, giúp giảm tiếng ồn bất thường. Tuy nhiên thao tác này có thể hơi khó thực hiện, và vì về lý thuyết tiếng ồn bất thường không ảnh hưởng đến hiệu suất in nên không bắt buộc.
Tránh bôi quá nhiều dầu vì có thể bị chảy xuống bạc đạn tuyến tính. Nếu điều đó xảy ra, hãy dùng tăm bông để lau sạch phần dầu thừa.
Bạn có thể tham khảo sử dụng Super Lube 52004 Synthetic Lightweight Oil để đạt hiệu suất tốt hơn.
Cụm bộ đùn (Extruder Assembly)
Trong lúc bảo dưỡng máy in 3d, bạn có thể thấy cụm bộ đùn của P1P (P1P Extruder assembly) bị tích tụ bụi nhựa và mảnh vụn sợi nhựa in 3D (filament) bên trong sau một thời gian dài sử dụng máy in. Một số loại sợi nhựa in 3D (filament) tạo ra nhiều bụi hơn các loại khác, vì vậy mức độ tích tụ có thể khác nhau tùy trường hợp.
Khi nào cần thực hiện
Khi bảo dưỡng máy in 3d mà thấy bên trong bộ đùn (extruder) một lượng nhỏ bụi bám trên bánh răng màu vàng.
Cách thực hiện
Cách nhanh nhất để bảo dưỡng và đảm bảo bộ đùn (extruder) không còn mảnh vụn hoặc bụi sợi nhựa in 3D (filament) là sử dụng bình khí nén và thổi khí vào bánh răng màu vàng (yellow gear).
Bạn cũng có thể tháo cụm đầu nóng (hotend) và thổi khí nén vào bên dưới bộ đùn. Việc này sẽ giúp làm sạch phần lớn bụi sợi nhựa in 3D (filament)bên trong.
Dao cắt sợi nhựa in 3D (Filament Cutter)
Dao cắt sợi nhựa in 3D (filament cutter) được sử dụng trong bộ đùn để cắt sợi nhựa in 3D (filament) trong quá trình thay sợi nhựa in 3D (filament). Lưỡi dao cắt có thể bị cùn sau khi in vài cuộn sợi nhựa in 3D (filament), vì vậy cần được kiểm tra thường xuyên để đảm bảo lưỡi dao vẫn còn sắc bén.
Khi nào cần thực hiện
Đối với các loại sợi nhựa in 3D (filament) thông thường như PLA/PETG/ABS/PC, lưỡi dao nên được kiểm tra sau mỗi 3–5 cuộn. Nếu lưỡi dao bị cùn, hãy thay thế.
Đối với các loại sợi nhựa in 3D (filament) có tính mài mòn cao như PA+CF/PA+GF, lưỡi dao cắt có thể bị cùn nhanh hơn nhiều, vì vậy chúng tôi khuyến nghị kiểm tra sau khi in 1–2 cuộn vật liệu mài mòn. Nếu lưỡi dao bị cùn, hãy thay thế.
Cách thực hiện
Quy trình thay thế dao cắt sợi nhựa in 3D (filament)
Vỏ silicon cụm đầu nóng (Hotend Silicone Sock)
Lớp vỏ silicon bao quanh cụm đầu nóng (hotend) giúp duy trì nhiệt độ ổn định đồng thời bảo vệ đầu nóng khỏi hiện tượng nhựa bám tích tụ trong quá trình in.
Khi nào cần thực hiện
Trong lúc bảo dưỡng máy in 3d, nếu vỏ silicon xuất hiện dấu hiệu mài mòn thì nên được thay thế, hoặc khi vỏ silicon không còn bám chắc vào cụm đầu nóng (hotend).
Cách thực hiện
Chỉ cần tháo vỏ silicon cũ (khi đầu phun ở nhiệt độ phòng) ra khỏi cụm đầu nóng (hotend), sau đó lắp một vỏ mới.
Puly con lăn (idler pulley)
Khi bảo dưỡng máy in 3d, có nhiều puly con lăn (idler pulley) được lắp trên máy in. Các puly này có bạc đạn kín bên trong nên không cần bôi mỡ, tuy nhiên vẫn khuyến nghị nhỏ một ít dầu bôi trơn vào giữa vành puly (idler flange) và giá đỡ nhựa để tránh tiếng kêu cót két.
KHÔNG bôi mỡ lên dây đai vì điều này có thể gây trượt đai hoặc lỗi lệch lớp khi in.
Khi nào cần thực hiện
Khi xuất hiện tiếng kêu cót két trong quá trình in hoặc khi cụm đầu in di chuyển.
Cách thực hiện
Một lượng nhỏ dầu bôi trơn nên được nhỏ ở phía trên và phía dưới của puly con lăn (idler), tại vị trí giữa vành puly (idler flange) và giá đỡ nhựa, nếu cần thiết. Tránh bôi dầu bôi trơn lên puly nếu không có tiếng kêu cót két, để hạn chế tích tụ bụi.
Bạn có thể tham khảo sử dụng Super Lube 52004 Synthetic Lightweight Oil để đạt hiệu suất tốt hơn.
Camera buồng in (Chamber Camera – tùy chọn)
Ống kính camera buồng in nên được vệ sinh định kỳ để đảm bảo tầm nhìn rõ ràng.
Khi nào cần thực hiện
Khi bảo dưỡng máy in 3d, chúng tôi khuyến nghị vệ sinh ống kính camera nếu hình ảnh video bị mờ hoặc thấy bẩn rõ rệt. Nếu in ABS, nên vệ sinh mỗi tuần một lần.
Cách thực hiện
Sử dụng khăn microfiber và một ít isopropyl alcohol (IPA), nhẹ nhàng lau ống kính camera buồng in. Bạn cũng có thể dùng tăm bông để dễ dàng tiếp cận và vệ sinh camera hơn.
Quạt làm mát bộ phận (part cooling fans)
Khi bảo dưỡng máy in 3d, có hai quạt cần được kiểm tra định kỳ để phát hiện bụi và mảnh vụn tích tụ, gồm quạt phụ trợ (auxiliary fan) và quạt cụm đầu nóng (hotend fan). Cần thường xuyên kiểm tra chúng để đảm bảo không có bụi hoặc cặn bẩn tích tụ, giúp máy hoạt động trơn tru và kéo dài tuổi thọ.
Khi nào cần thực hiện
Chúng tôi khuyến nghị kiểm tra các quạt mỗi tuần để vệ sinh bụi hoặc mảnh vụn có thể tích tụ quanh cánh quạt.
Cách thực hiện
Khi máy in đã tắt nguồn, chúng tôi khuyến nghị sử dụng bình khí nén. Trong khi giữ cố định cánh quạt, hãy dùng khí nén để thổi qua cánh quạt nhằm làm sạch bụi hoặc mảnh vụn.
Bộ gạt đầu in (nozzle wiper)
Bộ gạt đầu in (nozzle wiper) là một bộ phận quan trọng cần được kiểm tra định kỳ để đảm bảo không bị hư hỏng và quá trình vệ sinh hoạt động hiệu quả.
Khi nào thực hiện
Bộ gạt đầu in (nozzle wiper) cần được kiểm tra trước khi bắt đầu bất kỳ quá trình in nào để đảm bảo không có mảnh vụn sợi nhựa in 3D (filament) bám vào và phần PTFE không bị hư hỏng. Bộ gạt cũng cần được giữ ở vị trí nằm ngang để hoạt động đúng cách.
Cách thực hiện
Nếu bộ gạt đầu in (nozzle wiper) bị hư hỏng, chúng tôi khuyến nghị thay thế bằng bộ dự phòng.
Đầu in (nozzle)
Sau thời gian sử dụng kéo dài, đầu in (nozzle) có thể tích tụ cặn hoặc bụi bẩn trên bề mặt và thành bên trong. Việc vệ sinh và bảo trì định kỳ là cần thiết để tránh các lỗi trong quá trình in và kéo dài tuổi thọ của đầu phun.
Khi nào thực hiện
Trong lúc bảo dưỡng máy in 3d, nếu bề mặt đầu in (nozzle) bị bẩn hoặc xảy ra hiện tượng đùn thiếu (under-extrusion) trong quá trình in, chúng tôi khuyến nghị thực hiện bảo trì đầu phun. Đặc biệt khi in các vật liệu sợi carbon (carbon fiber), việc bảo trì định kỳ là rất quan trọng để đảm bảo độ ổn định của quá trình đùn.
Cách thực hiện
- Tháo nắp trước của bộ đùn (extruder front cover), tháo vỏ silicon cụm đầu nóng (hotend silicone sock), sau đó gia nhiệt đầu in (nozzle) lên 200°C.
- Tiếp theo, đeo găng tay chịu nhiệt, vệ sinh bề mặt đầu phun bằng khăn giấy, vải hoặc nhíp
Tham khảo hướng dẫn video bên dưới để thực hiện phương pháp kéo nguội (cold pulling), giúp làm sạch cặn và mảnh vụn bên trong cụm đầu nóng (hotend) và đầu in (nozzle).
Ống PTFE (PTFE tube)
Dòng P1 sử dụng ống PTFE (PTFE tube) để dẫn sợi nhựa in 3D (filament) từ AMS hoặc cuộn nhựa ngoài vào bộ đùn (extruder). Ống PTFE có độ bền khá cao, tuy nhiên vẫn có một số trường hợp cần phải thay thế.
Khi nào thực hiện
Trong lúc bảo dưỡng máy in 3d, khi ống PTFE (PTFE tube) xuất hiện dấu hiệu mài mòn rõ ràng thì cần được thay thế. Trong nhiều trường hợp, phần bên trong ống PTFE có thể bị mòn nhanh khi in các vật liệu mài mòn (abrasive filaments), vì vậy chúng tôi khuyến nghị kiểm tra sau khoảng 5 cuộn vật liệu mài mòn.
Khi in các loại sợi nhựa in 3D (filament) thông thường, chúng tôi khuyến nghị kiểm tra ống sau khoảng 10 cuộn vật liệu.
Cách thực hiện
Để tháo ống PTFE (PTFE tube), chỉ cần dùng lục giác (hex wrench) nhấn xuống đầu nối ống như hình minh họa bên dưới. Trong khi giữ đầu nối bị nhấn xuống, bạn có thể dễ dàng rút ống ra. Khi thực hiện thao tác này, cần cẩn thận để không làm hỏng dây cáp dẹt màu đen của cảm biến sợi nhựa in 3D (filament sensor).
Cần lưu ý rằng bạn cũng có thể nhấn vào giá đỡ nhựa màu đen để tháo ống, tuy nhiên có thể bạn cần nới lỏng hai vít đang cố định nó trước khi thực hiện thao tác này.
Đầu nối ống PTFE (PTFE Tube Connector)
Ngoài ra khi bảo dưỡng máy in 3D, các vấn đề với khớp nối PTFE (PTFE couplers – dùng để nối hai ống PTFE với nhau) thường được xử lý bằng cách tháo ống PTFE ra để kiểm tra cả ống và khớp nối xem có bị hư hỏng hay không. Bộ đệm sợi nhựa in 3D (Filament Buffer) và AMS Hub (dùng để kết nối nhiều AMS với một máy in) cũng có các đầu nối PTFE dạng khớp nối nơi ống PTFE được cắm vào. Nếu một trong các khớp nối này bị hỏng, thông thường cần phải thay thế toàn bộ Buffer hoặc Hub.
GHI CHÚ CUỐI
3D THINKING hy vọng bài viết hướng dẫn bảo dưỡng máy in 3D chi tiết này đã hữu ích và cung cấp đầy đủ thông tin. Để đảm bảo thực hiện an toàn và hiệu quả, nếu bạn có bất kỳ thắc mắc hoặc vấn đề nào liên quan đến quy trình được mô tả trong bài viết này, chúng tôi khuyến nghị gửi form hỗ trợ hoặc liên hệ tổng đài 19007451 về vấn đề của bạn. Đội ngũ kỹ thuật viên 3D THINKING sẽ phản hồi và hỗ trợ bạn ngay khi nhận được yêu cầu.
Lĩnh vực hoạt động chính của 3D Thinking
- Máy In 3D : Đại lý chính thức các thương hiệu công nghệ uy tín, hỗ trợ lắp đặt chuyển giao công nghệ toàn diện.
- Máy Quét 3D : Cung cấp thiết bị quét 3D phục vụ số hóa vật thể, đo kiểm kích thước, hỗ trợ thiết kế ngược.
- Máy Khắc Laser : Cung cấp giải pháp máy khắc – cắt laser, cá nhân hóa sản phẩm, quảng cáo, giáo dục và sản xuất, với độ chính xác cao và đa dạng vật liệu.
- Dịch Vụ In 3D : Cung cấp đa dạng công nghệ in 3D như FDM, SLA, SLS, hỗ trợ từ nguyên mẫu sản xuất hàng loạt.
- Dịch Vụ Quét 3D: Chính Xác Ca Số hóa vật thể, đo kiểm kích thước, phục vụ thiết kế ngược.
- Dịch vụ thiết kế sản phẩm : Thiết kế kỹ thuật, tạo mẫu ý tưởng, dựng hình sản phẩm chi tiết phục vụ sản xuất và nghiên cứu phát triển.
Liên hệ fanpage 3D Thinking để được tư vấn kỹ thuật chi tiết và định hướng giải pháp in 3D phù hợp nhất cho bạn.
Xem thêm các video chia sẻ kiến thức in 3D tại kênh YouTube Kỹ Sư Thái để được tư vấn kỹ thuật chi tiết và định hướng giải pháp in 3D phù hợp nhất cho bạn.
